Die Nederlanders en die Hugenote aan die Kaap
Die Nederlanders, Hugenote en Duitsers aan die Kaap: vryburgers, wingerde, Adam Tas en blywende nalatenskap. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Die kolonie groei
’n Kolonie is ’n nedersetting wat deur ’n verre land regeer word; die VOC het deur ’n goewerneur regeer. Die VOC wou nie ’n groot kolonie hê nie, want dit was te duur. Boere het koring, druiwe, beeste en skape geboer. Vryburgers was ontevrede, want hulle moes aan die VOC verkoop teen pryse wat dit bepaal het, en amptenare soos Van der Stel het met hulle meegeding. Die Khoikhoi het al hoe meer weiding en water verloor.
Die Duitsers
- Baie VOC-soldate en -matrose het uit Duitse lande gekom: vanne soos Kruger en Muller. Duits het nie oorleef nie, want die meeste was ongetroude mans wat met Nederlandssprekende vroue getrou het.
- Georg Schmidt het Genadendal in 1738 gestig. In die 1850’s het Duitse setlaars naby Oos-Londen gekom: Berlin, Hamburg, Stutterheim.
- Nalatenskap: Afrikaans, wingerde en vanne. Die Hugenote-monument in Franschhoek onthou hulle.
Onthou dit en toets jouself
- Die VOC het in 1657 die eerste vryburgers langs die Liesbeekrivier laat boer, want die Kompanjie kon nie genoeg kos kweek nie.
- Die Hugenote was Franse Protestante wat vervolg is (die Edik van Nantes is in 1685 herroep); die eerste groot groep het in 1688 gekom (die Voorschoten).
- Hulle het grond in Franschhoek (“Franse hoek”) en Drakenstein (Paarl) gekry en wingerdbou verbeter. Teen 1692 was daar omtrent 200.
- Simon van der Stel het hulle tussen die Nederlandse burgers gevestig, sodat Frans binne ’n paar geslagte verdwyn het. Vanne: Du Toit, De Villiers.
- Adam Tas het in 1706 die vryburgers se protes teen goewerneur Willem Adriaan van der Stel gelei.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.
52-57-88: 1652 VOC, 1657 vryburgers, 1688 Hugenote.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Die Nederlanders en die Hugenote aan die Kaap- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 7 Sosiale Wetenskappe (Geskiedenis). Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.