Gaan na inhoud
Afrikaans-lesse · Graad 6 › Samestellings, afleidings en afkortings

Gratis Graad 6 Afrikaans-les: Samestellings, afleidings en afkortings

Bou voort op Graad 4 en 5. Lees die reël, oefen dit dadelik en tik dan “Ek verstaan dit”.

Jou vordering0 van 4
Wat jy gaan leer
  • Ken die betekenis van be-, ver- en ont-.
  • Spel afleidings met dubbel letters: onnodig, doelloos.
  • Herken samestellings wat effens verander: samewerking.
  • Gebruik afkortings soos o.a., e.a., p.a. en t.o.v.
  • Lees afkortings hardop as die volle woorde.

Voorvoegsels be-, ver-, ont-

Hierdie voorvoegsels verander die betekenis van werkwoorde.

VoorvoegselBetekenisVoorbeelde
be-maak dat iets gebeur met …skilder → beskilder, plant → beplant
ver-verander of verkeerdkoop → verkoop, dwaal → verdwaal
ont-weg of lossnap → ontsnap, sluit → ontsluit
Reël

Nie elke woord wat met ver begin, het ’n voorvoegsel nie: vere is die meervoud van veer.

Oefen · Tik en probeer

Kies

Kies die regte antwoord.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.

Dubbel letters

As die voegsel en die woord dieselfde letter langs mekaar het, skryf jy albei.

DeleWoord
on + nodigonnodig
doel + loosdoelloos
ver + rasverras
on + natuurlikonnatuurlik
Reël

Moenie ’n letter laat val nie: onnodig, nie onodig nie.

Oefen · Tik en probeer

Spel reg

Kies die regte spelling.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.

Samestellings wat verander

Party woorde verander effens as hulle saamgestel of afgelei word.

DeleWoord
saam + werk + -ingsamewerking
bly + -skapblydskap
sien + -baarsigbaar
hulp + -looshulpeloos
Reël

Twyfel jy? Kyk in die woordeboek.

Oefen · Tik en probeer

Kies

Kies die regte woord.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.

Meer afkortings

Elke woord in die volle vorm kry ’n kleinletter en ’n punt.

AfkortingVolle vorm
o.a.onder andere
e.a.en ander
p.a.per adres
t.o.v.ten opsigte van
d.w.s.dit wil sê
ens.ensovoorts
Reël

Lees afkortings hardop as die volle woorde: o.a. 3 kg lees jy as “onder andere drie kilogram”.

Oefen · Tik en probeer

Kies

Kies die regte antwoord.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.
Eksamenvoorbeeld

So kan dit in die toets lyk

Onderwysers vra dieselfde ding op verskillende maniere. Probeer elke vraag eers self op papier, en tik dan om die antwoord te sien. Die getal tussen hakies is die punte.

  1. Voorvoegsels
    1.

    Maak nuwe woorde en gee die betekenis:
    a) ont + sluit · b) ver + dwaal (4)

    Wys die antwoord

    Antwoord: a) ontsluit: oopsluit · b) verdwaal: die pad kwyt raak

    Punte: 1 punt vir die woord, 1 vir die betekenis.

  2. Spel
    2.

    Spel reg:
    a) on + nodig · b) doel + loos (2)

    Wys die antwoord

    Antwoord: a) onnodig · b) doelloos

    Punte: 1 punt elk.

  3. Afkortings
    3.

    Skryf die volle vorm:
    a) d.w.s. · b) t.o.v. · c) ens. (3)

    Wys die antwoord

    Antwoord: a) dit wil sê · b) ten opsigte van · c) ensovoorts

    Punte: 1 punt elk.

Onthou dit en toets jouself

Tik op ’n blok om dit oop te maak.

Onthou dit: jou opsomming5 punte
  • be- (beplant), ver- (verkoop, verdwaal), ont- (ontsnap, ontsluit).
  • Nie elke ver- is ’n voorvoegsel nie (vere).
  • Dubbel letters: onnodig, doelloos, verras.
  • samewerking, blydskap, sigbaar, hulpeloos.
  • o.a., e.a., p.a., t.o.v., d.w.s., ens. Lees hulle as volle woorde.
Pasop!3 maklike foute
  • Nie: onodig Wel: onnodig
  • Nie: saamwerking Wel: samewerking
  • Nie: ea. Wel: e.a.
Wat die eksamen vra3 vraagtipes
  • Bou afleidings met be-, ver- en ont-.
  • Spel afleidings met dubbel letters.
  • Skryf die volle vorm van afkortings.
Vasvra

Vinnige vrae

Tik ’n antwoord. Kry jy een verkeerd, lees hoekom en gaan terug na daardie stap.

Reg: 0
Jy het al 4 stappe gemerk! Nou is jy reg vir die vasvra.

Gereed om te oefen? In die Graad 6 Afrikaans-vasvra kies jy Samestellings en afleidings of Afkortings.

Begin die Afrikaans-vasvra
Vir ouers
  • Een stap per dag is genoeg. Laat jou kind die voorbeelde hardop lees.
  • Soek saam afkortings in ’n koerant of op ’n koevert en skryf die volle vorm daarby.
  • Die vinkies (“Ek verstaan dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.

Volgens die KABV vir Graad 6 Afrikaans Huistaal. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas.

Wat hierdie Graad 6 Afrikaans-les oor samestellings, afleidings en afkortings dek

Hierdie gratis, interaktiewe Graad 6 Afrikaans-les neem jou kind stap vir stap deur samestellings, afleidings en afkortings volgens die KABV. voorvoegsels be-, ver- en ont-, dubbel letters by afleidings, samestellings wat effens verander, en afkortings soos o.a., e.a., p.a. en t.o.v., met oefening.

Ná elke reël oefen jou kind dadelik, en elke antwoord word dadelik gemerk met ’n kort verduideliking. Oefen daarna in die gratis Graad 6 Afrikaans-vasvra.

Gratis PDF