Breuke: optel, aftrek en vergelyk
Teller en noemer, vergelyk, ekwivalente breuke en optel en aftrek met dieselfde noemer. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Wat is ’n breuk?
’n Breuk is ’n deel van ’n heel. Die noemer (onder) sê in hoeveel gelyke dele die heel verdeel is; die teller (bo) sê hoeveel dele ons het.
Vergelyk, ekwivalent en vereenvoudig
- Dieselfde noemer: groter teller = groter breuk: ⅗ > ⅖.
- Dieselfde teller: groter noemer = kleiner stukke: ⅓ > ⅕.
- Ekwivalente breuke: maal of deel bo en onder met dieselfde getal: ½ = ²⁄₄ = ³⁄₆.
- Vereenvoudig: deel bo en onder deur dieselfde faktor: ⁶⁄₈ = ¾.
Optel en aftrek
Is die noemers dieselfde, tel of trek net die tellers; die noemer bly dieselfde: ⅖ + ⅕ = ⅗; ⅞ − ⅜ = ⁴⁄₈ = ½.
Moenie die noemers bymekaartel nie: ⅖ + ⅕ is nie ³⁄₁₀ nie.
Gemengde getalle: tel of trek eers die heelgetalle, dan die breuke: 2⅓ + 1⅓ = 3⅔; 3¾ − 1¼ = 2²⁄₄ = 2½. Is die breukdeel 1 of meer, maak ’n heel daarvan: 1⅗ + 2⅘ = 3⁷⁄₅ = 4⅖.
Tel in breuke en vergelyk tot twaalfdes
- Tel aan in kwarte: ¼; ½; ¾; 1; 1¼; 1½ …
- Vergelyk ⅔ en ¾: maak albei twaalfdes. ⅔ = ⁸⁄₁₂ en ¾ = ⁹⁄₁₂, so ¾ is groter.
- Orden van klein na groot: ⁵⁄₁₂; ½; ⅔; ¾ (dit is ⁵⁄₁₂; ⁶⁄₁₂; ⁸⁄₁₂; ⁹⁄₁₂).
Onthou dit en toets jouself
- Noemer = aantal gelyke dele; teller = hoeveel ons het.
- Groter noemer = kleiner stukke.
- Ekwivalent: maal bo en onder met dieselfde getal.
- Optel en aftrek met dieselfde noemer: net die tellers verander.
- Vereenvoudig deur bo en onder te deel.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.

Die noemer noem die soort stukke; die teller tel hoeveel jy het.
Belangrike woorde
Sê eers self die antwoord, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Breuke: optel, aftrek en vergelyk- Laat jou kind die voorbeelde op papier uitwerk en dit aan jou verduidelik.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 5 Wiskunde. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.

