Gratis Graad 5 Afrikaans-les: Sinsoorte en leestekens
Bou voort op Graad 4. Lees die reël, oefen dit dadelik en tik dan “Ek verstaan dit”.
- Verander ’n sin van een sinsoort na ’n ander.
- Gebruik ’n komma as jy iemand aanspreek.
- Gebruik die dubbelpunt voor ’n lys of woorde wat iemand sê.
- Gebruik aanhalingstekens en hakies.
- Gebruik die apostrof reg: ’n, radio’s.
Sinsoorte verander
Jy kan dieselfde inligting in ’n ander sinsoort sê.
| Van | Na | Voorbeeld |
|---|---|---|
| stelsin | vraagsin | Jy is honger. → Is jy honger? |
| stelsin | bevelsin | Jy bring die boeke terug. → Bring die boeke terug. |
| bevelsin | ontkennende bevel | Speel in die straat. → Moenie in die straat speel nie. |
| stelsin | uitroepsin | Die vis is groot. → Wat ’n groot vis! |
By ’n vraag sonder vraagwoord skuif die werkwoord na voor: Is jy honger?
Verander
Kies die regte sin.
Die komma
Gebruik ’n komma ook in hierdie gevalle.
| Wanneer? | Voorbeeld |
|---|---|
| as jy iemand aanspreek | Mia, kom hier! |
| ná ja of nee | Ja, ek kom saam. |
| ná ’n uitroep | Eina, dit is seer! |
| tussen twee sinne met maar | Ek is moeg, maar ek werk klaar. |
Lees die sin hardop: waar jy kort rus, kom dikwels ’n komma.
Waarom die komma?
Kies die regte antwoord.
Dubbelpunt en aanhalingstekens
Die dubbelpunt (:) kom voor ’n lys of voor die woorde wat iemand sê. Aanhalingstekens (“ ”) staan om die presiese woorde.
- Bring die volgende saam: ’n hoed, ’n bottel water en ’n pen.voor ’n lys
- Juffrou sê: “Maak julle boeke oop.”voor gesproke woorde
Net die presiese woorde staan tussen aanhalingstekens.
Kies reg
Kies die regte sin.
Hakies en die apostrof
Hakies ( ) staan om ekstra inligting. Die apostrof (’) wys dat letters weggelaat is of staan by party meervoude.
| Teken | Voorbeeld |
|---|---|
| hakies | Sipho (my neef) woon in Durban. |
| apostrof in ’n | Daar is ’n hond in die tuin. |
| apostrof by meervoud op ’n lang klinker | radio’s, foto’s, ma’s |
Moenie ’n apostrof by gewone meervoude sit nie: oumas, kameras.
Kies reg
Kies die regte antwoord.
So kan dit in die toets lyk

Onderwysers vra dieselfde ding op verskillende maniere. Probeer elke vraag eers self op papier, en tik dan om die antwoord te sien. Die getal tussen hakies is die punte.
- Verander1.
Verander soos aangedui:
a) Jy is moeg. (vraagsin) · b) Klim op die tafel. (ontkennende bevelsin) (2)Wys die antwoord
Antwoord: a) Is jy moeg? · b) Moenie op die tafel klim nie.
Punte: 1 punt elk.
- Leestekens2.
Skryf reg met al die leestekens:
ja ma ek bring die volgende brood botter en kaas (4)Wys die antwoord
Antwoord: Ja, Ma, ek bring die volgende: brood, botter en kaas.
Punte: 1 punt elk vir hoofletter, kommas, dubbelpunt en punt.
- Apostrof3.
Skryf die meervoud:
a) foto · b) ouma (2)Wys die antwoord
Antwoord: a) foto’s · b) oumas
Punte: 1 punt elk.
Onthou dit en toets jouself
Tik op ’n blok om dit oop te maak.
Onthou dit: jou opsomming5 punte
- Stelsin → vraagsin: werkwoord voor (Is jy honger?).
- Ontkennende bevel: Moenie … nie.
- Komma: aanspreek, ná ja/nee, ná ’n uitroep.
- Dubbelpunt voor ’n lys of gesproke woorde; aanhalingstekens om die presiese woorde.
- Hakies vir ekstra inligting; apostrof in ’n en by radio’s.
Pasop!3 maklike foute
- Nie: Mia kom hier! Wel: Mia, kom hier!
- Nie: ouma’s Wel: oumas
- Nie: “Juffrou sê: Maak oop.” Wel: Juffrou sê: “Maak oop.”
Wat die eksamen vra3 vraagtipes
- Verander die sinsoort soos aangedui.
- Skryf al die leestekens in ’n sin.
- Skryf meervoude met of sonder ’n apostrof.
Vinnige vrae
Tik ’n antwoord. Kry jy een verkeerd, lees hoekom en gaan terug na daardie stap.
Jy het al 4 stappe gemerk! Nou is jy reg vir die vasvra.Gereed om te oefen? In die Graad 5 Afrikaans-vasvra kies jy Sinsoorte of Leestekens.
- Een stap per dag is genoeg. Laat jou kind die voorbeelde hardop lees.
- Skryf saam ’n inkopielys in sinne met ’n dubbelpunt en kommas: “Ons het nodig: …”
- Die vinkies (“Ek verstaan dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 5 Afrikaans Huistaal. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas.
Wat hierdie Graad 5 Afrikaans-les oor sinsoorte en leestekens dek
Hierdie gratis, interaktiewe Graad 5 Afrikaans-les neem jou kind stap vir stap deur sinsoorte en leestekens volgens die KABV. sinsoorte verander, ontkennende bevele, die komma by aanspreek en na ja en nee, die dubbelpunt, aanhalingstekens, hakies en die apostrof, met oefening.
Ná elke reël oefen jou kind dadelik, en elke antwoord word dadelik gemerk met ’n kort verduideliking. Oefen daarna in die gratis Graad 5 Afrikaans-vasvra.

