Mapungubwe: ’n Afrika-koninkryk
Mapungubwe: ’n Afrika-koninkryk in die Limpopovallei, sy handel, sy klasse en sy goue renoster. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Waar dit was
Argeoloë het goue voorwerpe, krale en potte opgegrawe. Ons weet min van wat die mense gesê het, want hulle het nie geskryf nie. Mapungubwe is sedert 2003 ’n Wêreld-erfenisterrein, beskerm in die Mapungubwe Nasionale Park. Dit wys ’n gevorderde Afrika-koninkryk voor koloniale tye. Die goue renoster is in die 1930’s in ’n koninklike graf bo-op die Mapungubwe-heuwel gevind. Dit is ’n klein renoster met een horing, van dun goudblad wat om ’n houtkern gehamer en met klein goue spykertjies vasgeslaan is.
Groot-Zimbabwe
Ná Mapungubwe het mag noord geskuif na Groot-Zimbabwe, beroemd vir klipmure waarvan die blokke sonder mortel gepas is, en voëls wat uit seepsteen gekerf is.
Onthou dit en toets jouself
- Mapungubwe lê in Limpopo, waar die Limpopo- en Shasherivier ontmoet, naby Botswana en Zimbabwe.
- Op sy sterkste omtrent 1220 tot 1290; daarna het die mense weggetrek (die klimaat het droër geword).
- Goud en ivoor is via die ooskus en die Indiese Oseaan met handelaars uit Arabië, Indië en China verhandel; glaskrale het van so ver as Indië gekom.
- Die leiers het bo-op die heuwel gewoon, gewone mense op die vlakte in huise van pale en modder: duidelike klasse.
- Die goue renoster uit ’n koninklike graf staan vir leierskap en wys bekwame goudsmede.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.
Heuwel = hoof, vlakte = volk. Hoe hoër jy woon, hoe hoër jou rang.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Mapungubwe: ’n Afrika-koninkryk- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 6 Sosiale Wetenskappe (Geskiedenis). Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.