Lang deling, stap vir stap
Deel viersyfergetalle deur ’n tweesyfergetal met die vier stappe en ’n slim skatting. Lees een stap, speel daarmee en tik dan “Ek verstaan dit”.
Die dele van ’n langdelingsom
Lang deling is ’n netjiese manier om ’n groot getal in gelyke groepe te deel, een syfer op ’n slag.
Ons lees dit as “744 gedeel deur 3 is 248”, en ons kan dit ook skryf as 744 ÷ 3 = 248.
Die vier stappe
Elke rondte van lang deling gebruik dieselfde vier stappe, in dieselfde volgorde. Dan begin jy weer met die volgende syfer.
Onthou die volgorde met Die Meerkat Trek Boontjies: Deel, Maal, Trek af, Bring af.
Nadat jy afgetrek het, moet die getal wat oorbly kleiner as die deler wees. Is dit nie, was jou boonste getal te klein.
Dink aan R744 wat 3 kinders deel. Eers deel jy die R100-note uit, dan die R10-note, dan die R1-munte. Bly ’n R100-noot oor, ruil jy dit vir tien R10-note en deel weer. Dit is presies wat “bring af” doen.
Kyk hoe ’n som uitgewerk word
Wys my hoe
Kies ’n som en tik “Volgende stap”. Elke stap word op die bord geskryf en verduidelik.
Nou is dit jou beurt
Die bord vra een stap op ’n slag. Tik die antwoord met die syferknoppies, of tik die syfer wat jy afbring.
Oefen lang deling
Kies ’n vlak. Jy kry elke keer ’n nuwe som.
Somme klaar: 0
’n Res en hoe om jou antwoord na te gaan
Soms deel die getal nie presies uit nie. Wat aan die einde oorbly, is die res: 593 ÷ 4 = 148 res 1.
Die res moet altyd kleiner as die deler wees. Deel jy deur 4, kan die res net 0, 1, 2 of 3 wees.
Kontroleer deur terug te maal
Deel en maal is teenoorgesteldes. Maal die antwoord met die deler en tel die res by. Jy moet die getal kry waarmee jy begin het.
148 × 4 = 592, en 592 + 1 = 593. Reg!
Die kontroleermasjien
Verander die som met die knoppies. Die masjien deel, en maal dan terug om na te gaan.
As jy deur 4 deel en daar is nog 4 of meer oor, kan elke groep nog een kry. Dan het jy nie klaar gedeel nie. Net wat te min is vir ’n hele rondte, bly as res oor.
Twee slaggate
In 618 ÷ 3 bring jy ná die 6 die 1 af. 3 pas nie in 1 nie, so jy skryf 0 bo. Moet dit nooit oorslaan nie, anders word 206 net 26. Kies 618 ÷ 3 in “Wys my hoe” en kyk.
In 256 ÷ 7 pas 7 nie in 2 nie. Gebruik die eerste twee syfers, 25, en skryf jou eerste antwoordsyfer bo die 5.
Gaan altyd terug: maal jou antwoord met die deler en tel die res by. Kry jy die deeltal, is jy reg.
Die 0 sê: daar was geen tiene om uit te deel nie. Dit hou die tiene-plek oop, net soos in plekwaarde. Sonder die 0 skuif die syfers en word 206 net 26.
Deel deur ’n tweesyfergetal: skat eers
Hoeveel keer pas 24 in 86? Rond die deler af na die naaste 10: 24 is omtrent 20, en 20 pas 4 keer in 86. Probeer 4: 4 × 24 = 96, te veel. Probeer 3: 3 × 24 = 72. Reg!
Skat met die afgeronde deler, en kontroleer met maal. Te veel? Een minder. Bly daar meer as die deler oor? Een meer.
Skryf eers die eerste paar veelvoude van die deler neer (24, 48, 72, 96 …). Dan kan jy net opsoek. Die knoppie “Wys die maaltafel” op die oefenbord doen dit vir jou.
Deel deur ’n driesyfergetal
Die stappe is dieselfde as vir ’n tweesyfer-deler. Twee dinge help: skat eers, en maak ’n hulptabel van die deler se veelvoude sodat jy nie hoef te raai nie.
Stap vir stap
Tik “Volgende stap”. “Nuwe som” gee ’n ander deelsom.
Toets jouself
- Deel, Maal, Trek af, Bring af: elke rondte dieselfde.
- Begin links by die grootste plek, soos om eers die R100-note uit te deel.
- Die res is altyd kleiner as die deler.
- Pas dit nie? Skryf 0 bo en bring die volgende syfer af.
- Kontroleer: antwoord × deler + res = deeltal.
Skryf hierdie punte in jou wiskundeboek. Lees dit weer die aand voor die toets.
Vinnige vrae
Tik ’n antwoord. As jy een verkeerd het, lees hoekom en gaan terug na daardie stap. Elke keer kry jy nuwe vrae.
Jy het al 8 stappe gemerk! Nou is jy reg vir die vasvra.- Oefenblad vir hierdie klasVrae + memorandum · 3 bladsye A4Oefenblad
- Getalle16 bladsye · PDFVraestelMemorandum
Reg vir meer? Die Graad 6-delingvasvra gee jou elke keer nuwe somme.
- Een stap per dag is genoeg. Tien rustige minute werk beter as ’n uur voor die toets.
- Lang deling staan op maaltafels. Laat jou kind die maaltafel van die deler eers neerskryf; die knoppie “Wys die maaltafel” doen dieselfde.
- Laat hulle elke antwoord terugmaal. Dit leer hulle dat deel en maal bymekaar hoort, en hulle vang hul eie foute.
- Vra jou kind om die reël in sy of haar eie woorde vir jou te sê. As hulle dit kan verduidelik, verstaan hulle dit.
- Die vinkies (“Ek verstaan dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 6 Wiskunde. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.