Gratis Graad 6 Afrikaans-les: Byvoeglike naamwoorde en trappe van vergelyking
Bou voort op Graad 4 en 5. Lees die reël, oefen dit dadelik en tik dan “Ek verstaan dit”.
- Onderskei attributiewe en predikatiewe gebruik.
- Weet watter byvoeglike naamwoorde verbuig en watter nie.
- Vind foute met trappe: meer slimmer, meeste beste.
- Herken trappe wat as selfstandige naamwoord gebruik word.
- Vorm byvoeglike naamwoorde met -ig, -lik, -loos en -baar.
Attributief en predikatief
Attributief: die byvoeglike naamwoord staan voor die naamwoord. Predikatief: dit staan ná ’n koppelwerkwoord (is, lyk, word, bly).
| Attributief | Predikatief |
|---|---|
| Die blou see lyk mooi. | Die see lyk vandag blou. |
| Die nuwe skoene is te klein. | Die skoene is nuut. |
Predikatief kry nooit die verboë vorm nie: Die water is koud, nie koue nie.
Attributief of predikatief?
Kies hoe die vet woord gebruik word.
Verbuig of nie?
Nie alle byvoeglike naamwoorde verbuig voor ’n naamwoord nie.
| Verbuig voor ’n naamwoord | Verbuig nie |
|---|---|
| goed → goeie, nuut → nuwe, lank → lang, oud → ou, sag → sagte | rooi, mooi, vuil, bruin, warm, ryk |
| woorde op -ig en -lik: vinnige, vriendelike | party kort woorde: ’n nat hond, ’n ryk man |
Twyfel jy? Sê dit hardop en luister. Kyk ook in die woordeboek.
Kies die vorm
Kies die regte vorm.
Foute met trappe
Eksamens toets dikwels hierdie foute.
| Fout | Reg | Hoekom |
|---|---|---|
| meer slimmer | slimmer | nooit meer + -er nie |
| die meeste beste | die beste | beste is reeds oortreffend |
| die slimmer van al die leerders | die slimste van al die leerders | drie of meer: oortreffend |
| harrder | harder | twee medeklinkers: geen verdubbeling |
| graagste | liefste | graag – liewer – liefste |
Twee dinge: vergrotend. Drie of meer: oortreffend.
Tik op die fout
Tik op die woord wat verkeerd is.
Trappe as selfstandige naamwoord
Staan ’n trap van vergelyking alleen, sonder ’n naamwoord daarna, werk dit soos ’n selfstandige naamwoord.
- Die beste moet nog kom.geen naamwoord daarna
- Hy is die oudste in die gesin.geen naamwoord daarna
Toets: kan jy ’n naamwoord byvoeg? Die beste (dinge) moet nog kom.
Selfstandig gebruik?
Kies die sin waarin die trap as selfstandige naamwoord gebruik word.
Byvoeglike naamwoorde vorm
Ons maak byvoeglike naamwoorde van ander woorde met agtervoegsels.
| Agtervoegsel | Voorbeelde |
|---|---|
| -ig | son → sonnig, krag → kragtig, geduld → geduldig |
| -lik | vriend → vriendelik, gevaar → gevaarlik |
| -loos | hulp → hulpeloos, kleur → kleurloos |
| -baar | eet → eetbaar, drink → drinkbaar |
| -agtig | kind → kinderagtig |
Let op die spelling: son → sonnig (kort klank verdubbel).
Vorm die byvoeglike naamwoord
Kies die regte woord.
So kan dit in die toets lyk

Onderwysers vra dieselfde ding op verskillende maniere. Probeer elke vraag eers self op papier, en tik dan om die antwoord te sien. Die getal tussen hakies is die punte.
- Gebruik1.
Hoe word die onderstreepte woord gebruik?
a) Die moeë atlete rus. · b) Die atlete is moeg. (2)Wys die antwoord
Antwoord: a) attributief · b) predikatief
Punte: 1 punt elk.
- Verbeter2.
Verbeter die twee foute:
Hy is die meeste beste speler en baie meer slimmer as sy maat. (2)Wys die antwoord
Antwoord: Hy is die beste speler en baie slimmer as sy maat.
Punte: 1 punt elk.
- Vorm3.
Vorm byvoeglike naamwoorde:
a) hulp (sonder hulp) · b) vriend (2)Wys die antwoord
Antwoord: a) hulpeloos · b) vriendelik
Punte: 1 punt elk.
Onthou dit en toets jouself
Tik op ’n blok om dit oop te maak.
Onthou dit: jou opsomming5 punte
- Attributief = voor die naamwoord (verboë vorm); predikatief = ná ’n koppelwerkwoord (grondvorm).
- rooi, mooi, vuil, bruin verbuig nie; -ig en -lik verbuig wel.
- Nooit meer + -er of meeste + beste nie.
- Die beste moet nog kom: trap as selfstandige naamwoord.
- -ig, -lik, -loos, -baar, -agtig: sonnig, gevaarlik, hulpeloos, eetbaar, kinderagtig.
Pasop!3 maklike foute
- Nie: Die water is koue. Wel: Die water is koud.
- Nie: die meeste beste Wel: die beste
- Nie: sonig Wel: sonnig
Wat die eksamen vra3 vraagtipes
- Attributief of predikatief by onderstreepte woorde.
- Verbeter foute met trappe.
- Vorm byvoeglike naamwoorde met agtervoegsels.
Vinnige vrae
Tik ’n antwoord. Kry jy een verkeerd, lees hoekom en gaan terug na daardie stap.
Jy het al 5 stappe gemerk! Nou is jy reg vir die vasvra.Gereed om te oefen? In die Graad 6 Afrikaans-vasvra kies jy Trappe van vergelyking of Woordsoorte.
- Een stap per dag is genoeg. Laat jou kind die voorbeelde hardop lees.
- Speel “Hoe lyk dit?”: jou kind beskryf ’n voorwerp met drie byvoeglike naamwoorde, voor en ná die naamwoord.
- Die vinkies (“Ek verstaan dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 6 Afrikaans Huistaal. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas.
Wat hierdie Graad 6 Afrikaans-les oor byvoeglike naamwoorde dek
Hierdie gratis, interaktiewe Graad 6 Afrikaans-les neem jou kind stap vir stap deur byvoeglike naamwoorde en trappe van vergelyking volgens die KABV. attributiewe en predikatiewe gebruik, verbuiging, onveranderlike vorme, foute met trappe, trappe as selfstandige naamwoord, en byvoeglike naamwoorde gevorm van ander woorde, met oefening.
Ná elke reël oefen jou kind dadelik, en elke antwoord word dadelik gemerk met ’n kort verduideliking. Oefen daarna in die gratis Graad 6 Afrikaans-vasvra.

