Geslagsrolle en regverdigheid
Geslagsrolle toe en nou, stereotipes oor seuns en meisies, gelyke geleenthede en regte. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Regverdig of nie?
| Situasie | Wat dit is |
|---|---|
| ’n Afrigter laat Tumi nie krieket speel nie, want sy is ’n meisie | Diskriminasie |
| Jy besluit om ’n nuwe leerder nie te hou nie voor jy haar ken | Vooroordeel |
| Die vinnigste hardlopers word ná ’n regverdige toets vir die aflos gekies | Nie diskriminasie nie |
| “Verpleging is net vir vroue” | Stereotipe: mans is ook goeie verpleërs |
Sydigheid (bias): een groep onregverdig voortrek. Kinders leer stereotipes uit wat hulle rondom hulle hoor en sien. Praat op as iemand uitgesluit word. Grootouers is dikwels goeie rolmodelle: hulle deel wysheid, waardes en lewenservaring.
Regte wat ontbreek
| Situasie | Reg |
|---|---|
| ’n Meisie mag nie skool toe nie, want sy moet na haar boeties en sussies kyk | Onderwys |
| ’n Baie siek kind kan nie ’n dokter sien nie | Gesondheidsorg |
| ’n Gesin woon in ’n blikhuisie wat lek as dit reën | Toereikende behuising |
| ’n Blinde leerder kry boeke in braille | Onderwys (beskerm) |
Verantwoordelikheid by die reg op onderwys: kom betyds skool toe en doen jou huiswerk. Lank gelede het vroue op die platteland dikwels water gehaal, groente gekweek en kos gemaak.
Ouer mense en kinders in ons kulture
- In baie Suid-Afrikaanse kulture word ouer mense met groot respek behandel: kinders groet hulle eerste en luister na hul raad.
- Ouer mense dra die familie se stories, tradisies en wysheid aan die jong mense oor.
- Seuns en meisies het elk verantwoordelikhede by die huis, en vandag deel hulle al hoe meer dieselfde take.
- Vroue en mans dra albei by tot die gemeenskap: as ouers, werkers, leiers en vrywilligers.
Onthou dit en toets jouself
- Geslagsrolle: die take en gedrag wat mense van mans en vroue verwag.
- Vroeër het baie geglo net mans moet werk; nou werk meer vroue en help meer mans by die huis.
- “Meisies kan nie sokker speel nie” en “Seuns mag nie huil nie” is geslagstereotipes.
- Gelyke geleenthede: almal kry dieselfde kanse, seun of meisie. Die Grondwet sê hulle is gelyk.
- Take by die huis moet regverdig gedeel word.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.
Werk het geen geslag nie: ’n verpleër, ’n vlieënier, ’n kok — enigiemand kan.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Geslagsrolle en regverdigheid- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 5 Lewensvaardighede. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.