Die Wieg van die Mensdom en Mapungubwe
Die Wieg van die Mensdom en Mapungubwe: fossiele, goud, handel en Wêreld-erfenisterreine. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Waar is hulle?
- ’n Paleoantropoloog bestudeer die oorsprong van mense; fossiele vertel van tye lank voor skrif.
- By Mapungubwe het die leiers bo-op die heuwel gewoon; die grafte wys dat party mense ryker en magtiger was. Teen omtrent 1300 het die mense weggetrek.
- Mapungubwe lê waar die Limpopo- en Shasherivier bymekaarkom, naby die grense van Botswana en Zimbabwe. In 1933 is ’n klein goue renoster, van dun goudfoelie wat op ’n houtkern vasgespyker is, in ’n koninklike graf op Mapungubwe-heuwel gevind, saam met ’n goue bak en ’n goue septer. Goud en ivoor is na die ooskus geneem en vir glaskrale en lap uit Arabië, Indië en China verhandel.
- Robbeneiland in die Wes-Kaap is ook ’n Wêreld-erfenisterrein. Lande bewaar erfenis vir latere geslagte.
Onthou dit en toets jouself
- Die Wieg van die Mensdom (Gauteng) het van die vroegste menslike fossiele; Wêreld-erfenisterrein sedert 1999.
- In die Sterkfontein-grotte het Robert Broom en John Robinson in 1947 Mev. Ples gevind: ’n skedel van omtrent 2,1 miljoen jaar oud. Besoekersentrum: Maropeng.
- Mapungubwe (Limpopo) was op sy sterkste omtrent 1220 tot 1290; Wêreld-erfenisterrein sedert 2003.
- Die Goue Renoster was ’n simbool van leierskap; Mapungubwe het goud en ivoor met Asië en Arabië verhandel.
- ’n Fossiel is ’n oorblyfsel in klip; ’n artefak is deur mense gemaak.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.
Gauteng = Grot (Sterkfontein) en Geraamtes. Limpopo = Leiers en goud (Mapungubwe).
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Die Wieg van die Mensdom en Mapungubwe- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 5 Sosiale Wetenskappe (Geskiedenis). Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.