Afrika-boere, krale en beeste
Afrika-boere: landbou, die kraal, beeste, die hoofman, ruilhandel en die Lydenburg-koppe. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Die tuiste
- Die hutte se plek het afgehang van die mense se status en rang; die hoof van die werf was in beheer.
- Vloere is met beesmis en grond gesmeer. Werwe het naby water gestaan.
- Mans en seuns het die beeste opgepas en yster gesmelt; vroue en meisies het geplant en geoes.
Ander groepe en bronne
Die Khoikhoi was veewagters wat met hul vee getrek het; anders as die San het hulle vee aangehou. Jagwoorde: spoorsny (’n dier se spoor volg), uithouvermoë (blywende krag), prooi (’n dier wat vir kos gejag word). Die Lydenburg-koppe is kleikoppe deur vroeë boere gemaak, waarskynlik vir seremonies, moontlik as maskers.
Onthou dit en toets jouself
- Landbou: gewasse saai en vee aanhou; bestaansboerdery: net genoeg vir jou gesin.
- ’n Kraal: hutte om ’n veekraal; die beeste het snags in die middel gestaan, en ’n heining het die diere beskerm.
- Beeste vir melk, vleis en lobola; baie beeste het rykdom gewys.
- Die hoofman moes regverdig lei en dispute besleg; boere het ’n hoofman oor ’n gebied gehad, anders as die San.
- Ruilhandel: een ding vir ’n ander ruil, bv. graan of ’n dier vir ’n ysterlem.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.
In die kraal is die beeste in die middel: die kosbaarste ding is die beste beskerm.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Afrika-boere, krale en beeste- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 5 Sosiale Wetenskappe (Geskiedenis). Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.