Gaan na inhoud
Afrikaans-lesse · Graad 5 › Verkleinwoorde

Gratis Graad 5 Afrikaans-les: Verkleinwoorde

Bou voort op Graad 4. Lees die reël, oefen dit dadelik en tik dan “Ek verstaan dit”.

Jou vordering0 van 5
Wat jy gaan leer
  • Verdubbel die medeklinker ná ’n kort klank: bok – bokkie.
  • Gebruik -etjie ná ’n kort klank + l, m, n of r: bal – balletjie.
  • Laat een klinker wegval ná ’n lang klank: skaap – skapie.
  • Kies tussen -etjie en -kie by woorde op -ng.
  • Gebruik verkleinwoorde reg in sinne.

Kort klank + k, p, s, g: verdubbel

Hoor jy ’n kort klank voor die laaste letter? Dan verdubbel die laaste letter voor -ie.

WoordVerkleinwoord
bokbokkie
kopkoppie
visvissie
vlagvlaggie
klipklippie
Reël

Die dubbel letter hou die klank kort. Sonder dit sou bokie soos bo-kie klink.

Pasop

Twee medeklinkers aan die einde? Dan verdubbel niks: vark – varkie, bank – bankie, wolk – wolkie.

Oefen · Tik en probeer

Verdubbel of nie?

Kies die regte verkleinwoord.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.

Kort klank + l, m, n, r: -etjie

Ná ’n kort klank + l, m, n of r verdubbel die letter en kry die woord -etjie.

WoordVerkleinwoord
balballetjie
blomblommetjie
penpennetjie
stersterretjie
manmannetjie
Reël

Vergelyk: stoel (lang klank) → stoeltjie, maar bal (kort klank) → balletjie.

Oefen · Tik en probeer

-tjie of -etjie?

Kies die regte verkleinwoord.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.

Lang klank: een klinker val weg

By ’n lang klank met twee dieselfde klinkers val een weg as die klinker aan die einde van ’n lettergreep kom.

WoordVerkleinwoordLettergrepe
skaapskapieska-pie
aapapiea-pie
oogogieo-gie
roosrosiero-sie
haashasieha-sie
Reël

Maar as ’n medeklinker direk volg (-tjie, -pie, -jie), bly die klinker dubbel: maantjie, boompie, bootjie.

Oefen · Tik en probeer

Een of twee klinkers?

Kies die regte verkleinwoord.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.

Woorde op -ng: -etjie of -kie?

Woorde wat op -ng eindig, het twee reëls.

WoordReëlVerkleinwoord
ring, ding, slang, wangeen lettergreep: -etjieringetjie, slangetjie
koning, ketting, tekeningmeer lettergrepe, onbeklemtoonde -ing: ng → nk + iekoninkie, kettinkie
Reël

Klap die lettergrepe: ring (1) → ringetjie. KO-ning (2) → koninkie.

Oefen · Tik en probeer

-etjie of -kie?

Kies die regte verkleinwoord.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.

Verkleinwoorde in sinne

In ’n sin moet jy dikwels twee of drie verkleinwoorde maak.

Reël

Werk woord vir woord: klank, laaste letter, uitgang.

Oefen · Tik en probeer

Vind die fout

Tik op die verkleinwoord wat verkeerd gespel is.

Reg: 0
Tik as jy dit vir iemand anders kan verduidelik.
Eksamenvoorbeeld

So kan dit in die toets lyk

Onderwysers vra dieselfde ding op verskillende maniere. Probeer elke vraag eers self op papier, en tik dan om die antwoord te sien. Die getal tussen hakies is die punte.

  1. Verkleinwoord
    1.

    Gee die verkleinwoord:
    a) klip · b) pen · c) haas · d) ketting (4)

    Wys die antwoord

    Antwoord: a) klippie · b) pennetjie · c) hasie · d) kettinkie

    Punte: 1 punt elk.

  2. Verduidelik
    2.

    Waarom skryf ons stoeltjie maar balletjie? (2)

    Wys die antwoord

    Antwoord: Stoel het ’n lang klank voor die l, so dit kry -tjie. Bal het ’n kort klank, so die l verdubbel en dit kry -etjie.

    Punte: 1 punt per woord.

  3. Verbeter
    3.

    Verbeter die foute:
    Die apie eet ’n piesangetjie in sy bokie. (1)

    Wys die antwoord

    Antwoord: Die apie eet ’n piesangetjie in sy bokkie.

    Punte: 1 punt vir bokkie. (Apie en piesangetjie is reg.)

Onthou dit en toets jouself

Tik op ’n blok om dit oop te maak.

Onthou dit: jou opsomming5 punte
  • Kort klank + k, p, s, g: verdubbel + ie (bokkie, koppie, vissie, vlaggie).
  • Kort klank + l, m, n, r: verdubbel + etjie (balletjie, blommetjie, pennetjie, sterretjie).
  • Lang klank in ’n oop lettergreep: een klinker (skapie, ogie, rosie).
  • -ng: een lettergreep → -etjie (ringetjie); onbeklemtoonde -ing → -kie (koninkie).
  • Twee medeklinkers aan die einde: niks verdubbel nie (varkie, bankie).
Pasop!4 maklike foute
  • Nie: bokie Wel: bokkie
  • Nie: baletjie Wel: balletjie
  • Nie: skaapie Wel: skapie
  • Nie: koningetjie Wel: koninkie
Wat die eksamen vra3 vraagtipes
  • Gee die verkleinwoord van woorde met kort en lang klanke.
  • Verduidelik die reël agter twee verkleinwoorde.
  • Verbeter die foute in ’n sin.
Vasvra

Vinnige vrae

Tik ’n antwoord. Kry jy een verkeerd, lees hoekom en gaan terug na daardie stap.

Reg: 0
Jy het al 5 stappe gemerk! Nou is jy reg vir die vasvra.

Gereed om te oefen? In die Graad 5 Afrikaans-vasvra kies jy Verkleinwoorde.

Begin die Afrikaans-vasvra
Vir ouers
  • Een stap per dag is genoeg. Laat jou kind die verkleinwoorde hardop sê: jy hoor dikwels watter uitgang reg is.
  • Klap saam die lettergrepe van verkleinwoorde: ska-pie, ba-lle-tjie.
  • Die vinkies (“Ek verstaan dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.

Volgens die KABV vir Graad 5 Afrikaans Huistaal. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas.

Wat hierdie Graad 5 Afrikaans-les oor verkleinwoorde dek

Hierdie gratis, interaktiewe Graad 5 Afrikaans-les neem jou kind stap vir stap deur verkleinwoorde volgens die KABV. kort klanke wat verdubbel, -etjie, lang klanke wat een klinker verloor, -etjie en -kie by woorde op -ng, en verkleinwoorde in sinne, met oefening.

Ná elke reël oefen jou kind dadelik, en elke antwoord word dadelik gemerk met ’n kort verduideliking. Oefen daarna in die gratis Graad 5 Afrikaans-vasvra.

Gratis PDF