Gratis Graad 5 Afrikaans-les: Sinonieme, teenoorgesteldes en intensiewe vorme
Bou voort op Graad 4. Lees die reël, oefen dit dadelik en tik dan “Ek verstaan dit”.
- Spel teenoorgesteldes met on- en ont- reg.
- Maak teenoorgesteldes met teen- en wan-.
- Ken meer sinonieme: uitstekend – voortreflik.
- Ken meer intensiewe vorme: kliphard, stokoud, doodmoeg.
- Skryf herhalings met ’n koppelteken: gou-gou.
on- of ont-?
Die meeste woorde kry net on-. Party pare is anders en moet jy leer: gespanne – ontspanne.
| Woord | Teenoorgestelde |
|---|---|
| afhanklik | onafhanklik |
| tevrede | ontevrede |
| bevoeg | onbevoeg |
| gespanne | ontspanne |
Moenie ’n t byvoeg nie: onafhanklik, nie ontafhanklik nie.
Spel reg
Kies die regte spelling.
Meer maniere: teen-, wan-, ver-
Ander voorvoegsels maak ook teenoorgesteldes, en party woorde het ’n heel ander woord as teenoorgestelde.
| Woord | Teenoorgestelde |
|---|---|
| voorspoed | teenspoed |
| vertroue | wantroue |
| koop | verkoop |
| verhoog | verlaag |
| oorwinning | nederlaag |
| skaars | volop |
Leer teenoorgesteldes in pare. Sê hulle hardop: voorspoed – teenspoed.
Kies die teenoorgestelde
Kies die teenoorgestelde woord.
Meer sinonieme
Sinonieme help jou om nie dieselfde woord oor en oor te gebruik nie.
| Woord | Sinoniem |
|---|---|
| uitstekend | voortreflik |
| beroemd | vermaard |
| toestemming | verlof |
| noukeurig | sorgvuldig |
| moeg | vermoeid |
Gebruik ’n sinoniem om ’n opstel meer interessant te maak.
Kies die sinoniem
Kies die woord wat dieselfde beteken.
Meer intensiewe vorme
Elke intensiewe vorm het sy eie versterker.
| Intensiewe vorm | Betekenis |
|---|---|
| kliphard | so hard soos ’n klip |
| stokoud | baie oud |
| doodmoeg | baie moeg |
| blitsvinnig | so vinnig soos die blits |
| kurkdroog | baie droog |
| loodswaar | so swaar soos lood |
| glashelder | baie duidelik |
Die versterker moet by die betekenis pas: ’n woestyn is kurkdroog, nooit papnat nie.
Kies die regte woord
Kies die intensiewe vorm wat pas.
Herhalings
Ons kan ’n woord ook herhaal om dit sterker te maak. Dit kry ’n koppelteken.
- Die kinders het stadig-stadig nader gekruip.baie stadig
- Kom gou-gou hier!baie gou
- Die hond blaf kort-kort.telkens weer
Nie gougou nie, maar gou-gou.
Spel reg
Kies die regte spelling.
So kan dit in die toets lyk

Onderwysers vra dieselfde ding op verskillende maniere. Probeer elke vraag eers self op papier, en tik dan om die antwoord te sien. Die getal tussen hakies is die punte.
- Teenoorgesteldes1.
Gee die teenoorgestelde:
a) afhanklik · b) voorspoed · c) skaars (3)Wys die antwoord
Antwoord: a) onafhanklik · b) teenspoed · c) volop
Punte: 1 punt elk.
- Intensief2.
Gee die intensiewe vorm:
a) hard · b) oud · c) swaar (3)Wys die antwoord
Antwoord: a) kliphard · b) stokoud · c) loodswaar
Punte: 1 punt elk.
- Sinonieme3.
Vervang die vet woord met ’n sinoniem:
Die sanger is baie beroemd. (1)Wys die antwoord
Antwoord: Die sanger is baie vermaard (bekend).
Punte: 1 punt.
Onthou dit en toets jouself
Tik op ’n blok om dit oop te maak.
Onthou dit: jou opsomming5 punte
- on- (onafhanklik, ontevrede): moenie ’n ekstra t byvoeg nie.
- teen- (teenspoed), wan- (wantroue), ver- (verkoop).
- Sinonieme maak jou skryfwerk interessanter.
- kliphard, stokoud, doodmoeg, blitsvinnig, kurkdroog, loodswaar.
- Herhalings met koppelteken: gou-gou, kort-kort.
Pasop!3 maklike foute
- Nie: ontafhanklik Wel: onafhanklik
- Nie: gougou Wel: gou-gou
- Nie: papnat woestyn Wel: kurkdroë woestyn
Wat die eksamen vra3 vraagtipes
- Gee teenoorgesteldes met voorvoegsels.
- Gee intensiewe vorme van woorde.
- Vervang met ’n sinoniem in ’n sin.
Vinnige vrae
Tik ’n antwoord. Kry jy een verkeerd, lees hoekom en gaan terug na daardie stap.
Jy het al 5 stappe gemerk! Nou is jy reg vir die vasvra.Gereed om te oefen? In die Graad 5 Afrikaans-vasvra kies jy Sinonieme en teenoorgesteldes of Intensiewe vorme.
- Een stap per dag is genoeg. Laat jou kind die voorbeelde hardop lees.
- Kies saam ’n woord per dag en soek ’n sinoniem, ’n teenoorgestelde en, as daar een is, ’n intensiewe vorm.
- Die vinkies (“Ek verstaan dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 5 Afrikaans Huistaal. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas.
Wat hierdie Graad 5 Afrikaans-les oor sinonieme, teenoorgesteldes en intensiewe vorme dek
Hierdie gratis, interaktiewe Graad 5 Afrikaans-les neem jou kind stap vir stap deur sinonieme, teenoorgesteldes en intensiewe vorme volgens die KABV. on- en ont-, teen- en wan-, meer sinonieme, intensiewe vorme met klip-, stok-, dood- en blits-, en herhalings soos gou-gou, met oefening.
Ná elke reël oefen jou kind dadelik, en elke antwoord word dadelik gemerk met ’n kort verduideliking. Oefen daarna in die gratis Graad 5 Afrikaans-vasvra.

