Elektriese stroombane
Hoe ’n eenvoudige stroombaan werk, en hoe jy veilig met elektrisiteit omgaan. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Die stroombaan
- Die gloeidraad in die lamp gloei as stroom deurgaan: elektriese energie word lig.
- Sit ’n tweede sel by, en die lamp brand gewoonlik helderder.
- ’n Pap battery: die lamp word dowwer en gaan dan dood.
- ’n Los draad laat die lamp flikker, want die stroombaan gaan oop en toe.
Geleiers en isolators
Drade is van koper, want koper gelei elektrisiteit goed. Dit is met plastiek bedek om mense teen skokke te beskerm. ’n Plastiekliniaal in plaas van ’n draad: die lamp brand nie.
Op ’n stroombaandiagram is ’n sel ’n lang en ’n kort lyn.
Bly veilig
- Druk nooit iets in ’n kragpunt nie.
- Raak nooit aan ’n toestel met nat hande nie: water gelei elektrisiteit.
- Bly ver weg van ’n gevalle kraglyn en sê vir ’n grootmens.
- ’n Stroombreker sny die stroom as daar gevaar is.


Die geiser wat water verhit, gebruik die meeste elektrisiteit in ’n huis.
Onthou dit en toets jouself
- ’n Stroombaan is ’n volledige lus: sel, drade en ’n gloeilamp.
- Die sel (battery) gee die energie; die skakelaar maak die stroombaan oop of toe.
- Die lamp brand net in ’n geslote stroombaan; ’n gaping stop die stroom.
- Geleiers (koper) laat stroom deur; isolators (rubber, plastiek) nie.
- Veiligheid: niks in ’n kragpunt nie, nie met nat hande nie, weg van gevalle kraglyne.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.

Geen sirkel, geen stroom: die stroombaan moet ’n toe sirkel wees, soos ’n halssnoer sonder ’n breuk.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Elektriese stroombane- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 4 Natuurwetenskappe en Tegnologie. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.

