Kinderregte en afknouery
Die regte van elke kind, die verantwoordelikhede wat daarmee saamgaan, afknouery en Childline (Kinderlyn). Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Regte en verantwoordelikhede
| Reg | Verantwoordelikheid |
|---|---|
| Onderwys | Woon skool by, leer en laat ander leer |
| Kos en skuiling | Moenie kos mors nie; help om die huis netjies te hou |
| Gelykheid | Behandel almal regverdig, sonder diskriminasie |
| Veiligheid | Maak ander nie seer nie |
| ’n Skoon, veilige omgewing | Moenie rommel strooi nie; spaar water en krag; sorg vir plante en diere |
’n Behoefte het jy nodig (warm klere in die winter); ’n begeerte wil jy net hê (’n nuwe speelgoedmotor). By die skool het elke kind die reg om in ’n veilige klas te leer. Artikel 28 van die Handves van Regte sê elke kind het die reg op ’n naam en nasionaliteit van geboorte af, op gesinsorg, op basiese voeding, skuiling en gesondheidsorg, en om teen skade beskerm te word en nie soos ’n grootmens te moet werk nie.
Afknouery
| Soort | Voorbeeld |
|---|---|
| Fisies | Knyp, stamp, slaan |
| Verbaal | Lelike name noem, terg, dreig |
| Sosiaal (emosioneel) | Iemand uitsluit, stories versprei |
| Kuber | Aanlyn seermaak of dreig; dit volg jou tot by die huis |
Afknouery gebeur oor en oor, doelbewus: dit is anders as ’n gewone rusie. ’n Omstander sien dit gebeur: roep ’n onderwyser en staan by die kind.
Onthou dit en toets jouself
- Kinderregte: dinge waarop elke kind geregtig is. In Suid-Afrika staan dit in die Handves van Regte in ons Grondwet (artikel 28); die VN-Konvensie oor die Regte van die Kind lys dit vir die hele wêreld.
- Elke kind het die reg op ’n naam, onderwys, gesondheidsorg, kos en skuiling, veiligheid, ’n skoon en veilige omgewing, en speel.
- Elke reg het ’n verantwoordelikheid: reg om te leer → laat ander ook leer.
- Die Grondwet en die Kinderwet beskerm kinders in Suid-Afrika.
- Childline (Kinderlyn, 116) is ’n gratis hulplyn vir kinders wat bang, seer of in nood is.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.
Elke reg het ’n plig as maat: reg om te leer, plig om ander te laat leer.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Kinderregte en afknouery- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 4 Lewensvaardighede. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.