Afknouery en spanwerk
Soorte afknouery, wat om te doen, en goeie spanwerk. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Afknouery
’n Kind wat afgeknou word, voel bang, hartseer en eensaam. ’n Grap waaroor almal lag, ook die persoon self, is nie afknouery nie. Om ’n maat oor en oor doelbewus te ignoreer, is wel afknouery.
- Beskerm jouself: bly by maats, bly weg van plekke waar geen grootmens jou kan sien nie, stap kalm weg, en blokkeer en rapporteer ’n afknouer aanlyn.
- Waar om hulp te kry: ’n ouer, ’n onderwyser, die hoof, die skoolberader, of Childline by 116 (gratis, dag en nag).

Spanwerk
| Goeie spangewoonte | Hoekom |
|---|---|
| Luister na almal se idees | Almal voel deel van die span |
| Gee positiewe terugvoer | Dit moedig aan en bou die span |
| Deel hulpbronne | Almal kan die materiaal en inligting gebruik |
| Gee ’n lid wat niks doen nie vriendelik ’n taak | Almal help |
’n Individuele aktiwiteit doen jy alleen (’n boek lees); ’n groepaktiwiteit doen julle saam (’n model bou). Samewerking beteken om saam met ander te werk. ’n Positiewe, hulpvaardige houding help ’n span die meeste. Werk julle in ’n groep? Nies in jou elmboog of ’n sneesdoekie sodat kieme nie na die groep oorgaan nie.
Saamwerk by die huis
- By die huis is jy deel van ’n span: die gesin. Elkeen help met take, soos skottelgoed was of die tafel dek.
- Met boeties en sussies: deel, wag jou beurt en praat rustig as julle nie saamstem nie.
- Voordele van saamwerk: die werk is gouer klaar, en julle leer van mekaar. Uitdagings: party doen min, of julle stem nie saam nie. Oplossing: verdeel die take regverdig en luister na mekaar.
Onthou dit en toets jouself
- Afknouery is herhaaldelik en doelbewus. Die slagoffer is die teiken; die omstander sien dit.
- Soorte: fisies (slaan), verbaal (lelike name), sosiaal (stories versprei, uitsluit), kuber (aanlyn).
- Gemene boodskappe: hou dit en vertel ’n grootmens.
- Spanwerk: saamwerk na ’n gedeelde doel; luister na almal se idees.
- Hulp kry: ’n ouer, ’n onderwyser, die hoof, die skoolberader of Childline (116).
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.

Afknouery = H + D: Herhaaldelik en Doelbewus.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Afknouery en spanwerk- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 4 Lewensvaardighede. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.

