Hoe mense kos kry
Hoe mense kos kry: koop, kweek, visvang, jag en versamel, nou en lank gelede. Lees een deel op ’n slag en tik “Ek ken dit”. Toets jouself dan in die vasvra.
Ken jy dit al? Spring reguit na die vasvra
Vyf maniere om kos te kry
- Koop: by ’n winkel, ’n mark of ’n spazawinkel.
- Kweek: in ’n tuin of op ’n plaas.
- Visvang: met ’n net of ’n visstok met ’n hoek.
- Jag: wilde diere vang (vandag streng beheer deur die wet).
- Versamel: kos pluk wat wild groei, soos bessies of wilde heuning.

Lank gelede: jag en versamel
Lank gelede het die San in Suid-Afrika as jagter-versamelaars geleef. Hulle het nie plase of winkels gehad nie. Die mans het met pyl en boog bokke gejag, en almal het veldkos soos wortels, bessies en heuning versamel.
Vandag is jag streng beheer deur die wet, sodat wilde diere nie uitsterf nie.
Kweek jou eie kos
Selfs in ’n stad kan mense kos kweek: in die agterplaas, in potte op ’n balkon, of saam in ’n gemeenskapstuin. Dit gee vars, goedkoop kos naby die huis.
- Kruie, spinasie en tamaties groei goed in potte.
- Kompos van skille en blare maak die grond ryk.
- Gee die groente reënwater uit ’n tenk, om water te spaar.
Vis vir die toekoms
Daar is reëls oor hoeveel visse ’n mens per dag mag vang, sodat daar ook in die toekoms visse is. Visse kan ook in damme of tenke op ’n visplaas geteel word.
Kos van plante en diere
| Kos van plante | Kos van diere |
|---|---|
| Mielies, koring, rys | Vleis en hoender |
| Vrugte en groente | Melk, kaas, maas |
| Bone, grondbone | Eiers, vis, heuning |
Onthou dit en toets jouself
- Mense kry kos deur te koop, kweek, visvang, jag en versamel.
- Lank gelede was die San jagter-versamelaars: hulle het met pyl en boog gejag en veldkos versamel.
- Die meeste mense in dorpe en stede koop kos by winkels, markte en spazawinkels.
- Jy kan kos kweek in ’n agterplaas, in potte of in ’n gemeenskapstuin, met kompos en reënwater.
- Daar is wette oor jag en visvang, sodat daar ook in die toekoms diere en visse is.
Skryf hierdie punte in jou boek. Lees dit weer die aand voor die toets.

Een hand, vyf maniere om kos te kry: koop, kweek, visvang, jag, versamel.
Belangrike woorde
Sê eers self wat die woord beteken, en draai dan die kaart om.
Pas kolom A by kolom B
Tik ’n woord in kolom A en dan sy betekenis in kolom B. Jy kan ook by kolom B begin.
Waar of onwaar?
Lees die vraag en die antwoord. Is die antwoord reg? Tik Waar of Onwaar.
Nou die regte vasvra!
Die vasvra het baie meer vrae oor hierdie onderwerp. Elke vraag wys dadelik of jy reg is en verduidelik waarom.
Doen die vasvra: Hoe mense kos kry- Lees een deel saam en vra jou kind om dit in sy of haar eie woorde te vertel.
- Die vinkies (“Ek ken dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 4 Sosiale Wetenskappe (Geografie). Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas en handboek.

