Gratis Graad 4 Afrikaans-les: Manlik en vroulik
Leer die manlike en vroulike vorme van woorde. Lees die reël, oefen dit dadelik en tik dan “Ek verstaan dit”.
- Weet wat manlik en vroulik beteken.
- Ken die pare in die familie: pa – ma, broer – suster.
- Ken die pare by diere: bul – koei, haan – hen.
- Maak vroulike vorme met -in en -es.
- Verander ’n hele sin van manlik na vroulik.
Manlik en vroulik
’n Woord is manlik as dit ’n man, seun of manlike dier noem. Dit is vroulik as dit ’n vrou, meisie of vroulike dier noem.
Kleure: blou = manlik · rooi = vroulik
| Manlik | Vroulik |
|---|---|
| man | vrou |
| seun | meisie |
| pa | ma |
| oupa | ouma |
Vra: is dit ’n hy of ’n sy? Hy → manlik. Sy → vroulik.
Vind die vroulike woord
Tik op die woord wat vroulik is.
Pare in die familie
Baie familiewoorde het ’n heel ander woord vir manlik en vroulik.
Kleure: blou = manlik · rooi = vroulik
| Manlik | Vroulik |
|---|---|
| pa / vader | ma / moeder |
| broer | suster |
| seun | dogter |
| oom | tante |
| oupa | ouma |
| neef | niggie |
| man | vrou |
Leer hulle in pare, soos ’n rympie: pa – ma, broer – suster, oom – tante.
Seun se paar is dogter as jy van ’n gesin praat (my seun, my dogter), maar meisie as jy net van ’n kind praat (’n seun en ’n meisie).
Gee die paar
Kies die regte woord.
Pare by diere
Party diere het ’n aparte woord vir die manlike en die vroulike dier.
Kleure: blou = manlik · rooi = vroulik
| Dier | Manlik | Vroulik |
|---|---|---|
| beeste | bul | koei |
| hoenders | haan | hen |
| skape | ram | ooi |
| perde | hings | merrie |
| leeus | leeu | leeuin |
By olifante, renosters en walvisse sê ons ook bul en koei: ’n olifantbul en ’n olifantkoei.
Manlik of vroulik by diere
Kies die regte woord.
Vroulike vorme met -in en -es
By party woorde maak ons die vroulike vorm deur ’n agtervoegsel by te sit.
| Agtervoegsel | Manlik | Vroulik |
|---|---|---|
| -in | vriend, leeu, koning, held | vriendin, leeuin, koningin, heldin |
| -es | prins, onderwyser, sanger | prinses, onderwyseres, sangeres |
Die manlike woord bly net so; die agtervoegsel kom agteraan.
Pasop met die spelling: prinses het een s aan die einde, nie prinsess nie.
-in of -es?
Kies die regte vroulike vorm.
Verander die hele sin
As jy ’n sin van manlik na vroulik verander, moet al die manlike woorde verander, ook hy en sy (van hom).
- Die seun speel met sy hond. → Die meisie speel met haar hond.
- Oupa sê hy is moeg. → Ouma sê sy is moeg.
Kleure: blou = manlik · rooi = vroulik
| Manlik | Vroulik |
|---|---|
| hy | sy |
| hom | haar |
| sy (boek) | haar (boek) |
Lees die sin weer ná jy klaar is: het jy elke manlike woord verander?
Verander na vroulik
Kies die sin wat reg verander is.
So kan dit in die toets lyk

Onderwysers vra dieselfde ding op verskillende maniere. Probeer elke vraag eers self op papier, en tik dan om die antwoord te sien. Die getal tussen hakies is die punte.
- Vroulike vorm1.
Gee die vroulike vorm:
a) oom · b) haan · c) prins · d) vriend (4)Wys die antwoord
Antwoord: a) tante · b) hen · c) prinses · d) vriendin
Punte: 1 punt elk.
- Manlike vorm2.
Gee die manlike vorm:
a) dogter · b) ooi (2)Wys die antwoord
Antwoord: a) seun · b) ram
Punte: 1 punt elk.
- Verander3.
Herskryf die sin in die vroulike vorm:
My oupa gee sy perd kos. (2)Wys die antwoord
Antwoord: My ouma gee haar perd kos.
Punte: 1 punt vir ouma, 1 punt vir haar.
Onthou dit en toets jouself
Tik op ’n blok om dit oop te maak.
Onthou dit: jou opsomming5 punte
- Manlik = hy (man, seun, bul). Vroulik = sy (vrou, meisie, koei).
- Familie: pa – ma, broer – suster, seun – dogter, oom – tante, oupa – ouma, neef – niggie.
- Diere: bul – koei, haan – hen, ram – ooi, hings – merrie, leeu – leeuin.
- -in: vriendin, koningin, heldin. -es: prinses, onderwyseres, sangeres.
- Verander die hele sin: hy → sy, hom → haar, sy boek → haar boek.
Pasop!3 maklike foute
- Nie: prinsess Wel: prinses
- Nie: oom – suster Wel: oom – tante
- Nie: Die koningin sit op sy troon. Wel: Die koningin sit op haar troon.
Wat die eksamen vra3 vraagtipes
- Gee die vroulike of manlike vorm van ’n lys woorde.
- Kies die regte paar manlik – vroulik.
- Herskryf ’n sin in die vroulike of manlike vorm.
Vinnige vrae
Tik ’n antwoord. Kry jy een verkeerd, lees hoekom en gaan terug na daardie stap.
Jy het al 5 stappe gemerk! Nou is jy reg vir die vasvra.Gereed om te oefen? In die Graad 4 Afrikaans-vasvra kies jy Manlik en vroulik.
- Een stap per dag is genoeg. Speel “Hy of sy?”: jy sê ’n woord, jou kind sê die paar.
- Teken saam ’n familieboom en skryf die manlike en vroulike woorde by elke persoon.
- Die vinkies (“Ek verstaan dit”) word net op hierdie toestel gestoor. Ons vra nie name of e-posse nie.
Volgens die KABV vir Graad 4 Afrikaans Huistaal. Kyk altyd ook na jou onderwyser se notas.
Wat hierdie Graad 4 Afrikaans-les oor manlik en vroulik dek
Hierdie gratis, interaktiewe Graad 4 Afrikaans-les neem jou kind stap vir stap deur manlike en vroulike vorme volgens die KABV: pare in die familie, pare by diere, vroulike vorme met -in en -es, en hele sinne wat verander word met hy, sy en haar.
Ná elke reël oefen jou kind dadelik, en elke antwoord word dadelik gemerk met ’n kort verduideliking. Oefen daarna in die gratis Graad 4 Afrikaans-vasvra.

